AKTİVİTEDEN KATILIMA–ERGOTERAPİNİN SEREBRAL PALSİLİ ÇOCUKLARA MÜDAHALESİ

Çeviri: Pınar Vural, Buse Çelik

Düzenleme: Hazal Çalış

From activity to participation – occupational therapy intervention for CP children

Zdenka Pihlar

Üniversite Rehabilitasyon Enstitüsü, Ljubljana, Slovenya

Öz: Çocuklar için, günlük, formal ve informal aktivitelere katılım, çocukların gelişiminin hayati bir parçasıdır. Aktivitelere katılım, çocukların arkadaşlık kurdukları, becerilerini geliştirdikleri, yetkinlikler kazandıkları, yaratıcılığı ifade etme ve zihinsel-fiziksel sağlığa ulaşma, yaşamdaki anlam ve amaçlarını belirlemede rol oynar. Serebral palsi tanısı almış çocuklara çeşitli uzun vadeli fizyoterapi ve ergoterapi müdahaleleri verilir. Hareket, kişisel bakım, oyun, okul aktiviteleri ve serbest zamanı geliştirmeyi kolaylaştırır. Serebral palsi tanısı almış çocuklar ve aileleri tarafından karşılaşılan sorunlar karmaşıktır ve üst düzeyde anlayış gerektirir. Bu çoklu fonksiyonlara yönelik başarılı ergoterapi müdahalesi için birden fazla referans çerçevesinin, teorilerin ve modellerin kullanılmasını gerektirir. Oküpasyon, performans ve katılım farklı aktivitelerde, ergoterapi müdahalesinin temel amacıdır.

Anahtar kelimeler: Serebral palsi, ergoterapi, oküpasyon, katılım

1.GİRİŞ:

Serebral palsi, doğum öncesinde perinatal olarak veya erken çocukluk döneminde beynin hasar almasından kaynaklanan karmaşık, çok yönlü ve ilerleyici olmayan hareket bozukluğunu kapsar. Serebral palsi oranı yirmi yıldan beridir her yüz canlı doğumdan 2-2.5 da sabit kalmaktadır. İşlevsellik, Yetiyitimi ve Sağlığın Uluslararası Sınıflandırması (ICF)’na göre, serebral palsi vücut fonksiyonlarında ve kas tonusu, kuvveti, refleksler ve hareket açıklığı gibi vücut yapısındaki bozulmalarla birlikte gerçekleşir. Ayrıca önemli hareket kısıtlamalarına (örneğin giyinmek, beslenmek, fonksiyonel hareketlilik) ek olarak çocuğun sosyal ve toplumdaki rolüne eksik katılımına da (örneğin okula katılmak, oynamak) sebep olabilir. ICF’ de katılım ve etki alanları, hayata dâhil olma olarak tanımlanır. 

Katılım kişisel ve bağlamsal faktörler arasındaki dinamik etkileşimi temsil eder. Nörogelişimsel tedavi serebral palsi tanısı almış çocukların bakımında terapistler tarafından en yaygın kullanılan tedavi yöntemidir.  ICF vücut işlevi ve yapısındaki çocuğun iyileşmesine odaklanan fonksiyonu elde etmeyi amaçlayan bu yaklaşımı fonksiyonel bağımsızlığı önemli bir hedef olarak tanımlar. Terapistler tipik hareket kalıplarını teşvik ederek çocuğun hareket kalitesini geliştirmek için anormal duruş ve hareketlerini önlemeye çalışır. Tipik hareket kalıplarının fonksiyonel hareketlere sebep olacağını, hareket kısıtlamalarını ve katılım kısıtlamalarını azaltacağı varsayılır.

Ergoterapide yeni bir paradigma olarak bazı terapistler ve araştırmalar normallik üzerine yapılan bu vurguyu sorgular çünkü fonksiyonel başarı için müdahale tüm seçenekleri incelemiyor olabilir. Kompansatuar hareketler ve çevresel adaptasyonlar serebral palsi tanısı almış çocuklar tarafından karşılaşılan hareket zorluklarına daha etkili çözüm olabilir. Bu son bakış açısında normal hareket kalıpları yerine fonksiyonel görevleri sergilemek tedavinin önemli hedefidir. Mevcut sağlık durumu modelleri, aile merkezli hizmet sunumunu ve motor becerilerindeki dinamik sistemler teorisi uygulamasını (DST) içeren bu felsefi çözümü etkilemektedir.

Makalenin Tamamına Erişmek İçin Lütfen Tıklayın

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz